Section 01
Vay mortgage khi đang nghỉ short-term disability (STD) là hoàn toàn có thể. Fannie Mae, Freddie Mac và FHA đều có quy định riêng cho người đang nghỉ tạm thời, gọi là temporary leave income. Lender không chỉ nhìn vào khoản trợ cấp STD bạn đang nhận. Yếu tố quyết định là ngày bạn quay lại làm việc so với ngày thanh toán đầu tiên của khoản vay, gọi là first payment date.
Bài này giải thích cách tính thu nhập thay thế, công thức bù bằng tiền dự trữ, giấy tờ cần chuẩn bị và bảng so sánh các chương trình vay.

Section 02
Short-term disability có được xem là "đang có việc làm" không?
Có, nếu employer xác nhận bạn đang nghỉ tạm thời và vẫn có quyền quay lại. Theo Fannie Mae, khi employer xác nhận borrower đang nghỉ tạm thời, lender phải coi borrower là đang có việc làm. Điều kiện đi kèm là lender không nhận được thông tin nào từ employer cho thấy bạn không có quyền quay lại sau kỳ nghỉ.
Nghỉ tạm thời được mô tả là thường do nhân viên chủ động, ngắn hạn, và có thể có lương hoặc không. Nếu bạn hiện không nghỉ, lender không được hỏi bạn có dự định nghỉ trong tương lai hay không.

(Nguồn: Fannie Mae Selling Guide B3-3.3-09, Temporary Leave Income, bản cập nhật 03/04/2026.)
Section 03
Cách tính thu nhập thay thế khi nghỉ STD
Bước 1: So sánh ngày quay lại làm việc với first payment date
First payment date là ngày đến hạn của kỳ thanh toán mortgage đầu tiên, thường rơi vào khoảng 1 đến 2 tháng sau closing tùy lịch của lender.
Bước 2: Chọn thu nhập dùng để xét duyệt
| Tình huống | Thu nhập lender dùng (theo Fannie Mae) |
|---|---|
| Quay lại làm việc trước hoặc đúng first payment date | Thu nhập đi làm bình thường (regular employment income) |
| Quay lại làm việc sau first payment date | Mức thấp hơn giữa thu nhập nghỉ tạm thời (nếu có) và thu nhập bình thường |
Bước 3: Bù phần thiếu bằng dự trữ thanh khoản
Nếu thu nhập nghỉ thấp hơn thu nhập bình thường, lender có thể bù bằng tài sản thanh khoản khả dụng. Công thức theo Selling Guide:
Thu nhập bù = Dự trữ thanh khoản khả dụng ÷ Số tháng cần bùTổng thu nhập xét duyệt = Thu nhập bù + Thu nhập khi nghỉ tạm thời*(không được vượt thu nhập đi làm bình thường)*
Dự trữ thanh khoản khả dụng là tổng tài sản thanh khoản đã xác minh, trừ đi tiền cần cho giao dịch: đặt cọc, closing cost, nợ phải tất toán, escrow và dự trữ tối thiểu bắt buộc. Số tháng cần bù tính từ first payment date đến ngày bạn bắt đầu nhận lại thu nhập bình thường, làm tròn lên số nguyên.
Ví dụ chính thức của Fannie Mae
| Dữ liệu | Giá trị |
|---|---|
| Thu nhập bình thường | 6.000 USD/tháng |
| Thu nhập khi nghỉ | 2.000 USD/tháng |
| Tổng thanh khoản đã xác minh | 30.000 USD |
| Tiền cần để hoàn tất giao dịch | 18.000 USD |
| Dự trữ khả dụng | 12.000 USD |
| First payment date đến ngày nhận lại thu nhập bình thường | 1/7 đến 1/11, tức 4 tháng |
| Thu nhập bù | 12.000 ÷ 4 = 3.000 USD |
| Tổng thu nhập xét duyệt | 5.000 USD |
(Nguồn: Fannie Mae Selling Guide B3-3.3-09.)
Section 04
Ví dụ tính toán: tác động lên DTI
Số liệu dưới đây do bài viết tự dựng để minh họa công thức, không phải quy định hay mức chuẩn của chương trình nào.
Tình huống giả định: Minh có lương gộp bình thường 7.500 USD/tháng. Trong kỳ nghỉ, anh nhận STD 4.500 USD/tháng. Thanh khoản 24.000 USD, cần 20.000 USD cho đặt cọc, closing và dự trữ bắt buộc, nên dự trữ khả dụng là 4.000 USD. Anh quay lại làm việc khoảng 1,5 tháng sau first payment date, làm tròn thành 2 tháng.
Thu nhập bù: 4.000 ÷ 2 = 2.000 USD. Tổng thu nhập xét duyệt: 4.500 + 2.000 = 6.500 USD, thấp hơn trần 7.500 USD. Giả sử tổng nghĩa vụ nợ hàng tháng sau khi vay là 3.000 USD:
| Phương án | Thu nhập xét duyệt | DTI minh họa |
|---|---|---|
| Quay lại làm trước hoặc đúng first payment date | 7.500 USD | 40,0% |
| Quay lại sau, có bù dự trữ | 6.500 USD | 46,2% |
| Quay lại sau, không bù dự trữ | 4.500 USD | 66,7% |
Ngưỡng DTI chấp nhận được phụ thuộc chương trình vay, kết quả hệ thống thẩm định tự động, điểm tín dụng, dự trữ và chính sách lender, nên bảng này không kết luận mức nào đạt hay không đạt. Bài học rút ra: chỉ cần ngày quay lại làm việc hoặc lượng dự trữ thay đổi một chút, DTI có thể chênh lệch rất nhiều.
Bảng so sánh: Fannie Mae, Freddie Mac, FHA và VA
| Tiêu chí | Fannie Mae | Freddie Mac | FHA | VA |
|---|---|---|---|---|
| STD được coi là temporary leave? | Có, nêu rõ trong Selling Guide | Có, liệt kê short-term disability benefits là một loại thu nhập nghỉ hợp lệ | Có, nêu rõ trong HUD 4000.1 | Thường có, theo cách tiếp cận chung của lender dựa trên Chương 4 VA Lender’s Handbook |
| Quay lại trước hoặc đúng first payment date | Thu nhập bình thường | Gross monthly income trước kỳ nghỉ | Pre-leave income | Thu nhập bình thường trước kỳ nghỉ |
| Quay lại sau first payment date | Mức thấp hơn của thu nhập nghỉ và thu nhập bình thường | Thu nhập giảm nhận được trong kỳ nghỉ (có thể bằng 0), kết hợp tài sản thanh khoản khả dụng nếu cần | Current income cộng surplus liquid asset reserves (ngoài mức dự trữ bắt buộc), tối đa bằng pre-leave income | Mức thấp hơn giữa thu nhập nghỉ và thu nhập bình thường, có thể bổ sung bằng tài sản |
| Trần sau khi bù | Không vượt thu nhập bình thường | Không nêu trần cứng ngoài yêu cầu Seller phải xác định khả năng trả nợ trong và sau kỳ nghỉ | Không vượt pre-leave income | Không vượt thu nhập bình thường, theo cách lender áp dụng |
| Giấy tờ chính | Thư ý định quay lại, giấy tờ employer xác nhận ngày quay lại, VOE bằng lời, chứng từ thu nhập nghỉ | Chứng từ số tiền và thời hạn thu nhập nghỉ (ví dụ trợ cấp short-term disability), tài liệu theo yêu cầu Topic 5300 | Written VOE xác nhận thời gian tạm mất việc, mất thu nhập hoặc giảm giờ làm; xác nhận ý định và quyền quay lại | Xác nhận ý định quay lại và tài liệu từ employer, theo yêu cầu từng lender |
| Mức xác minh nguồn | Đối chiếu trực tiếp Selling Guide B3-3.3-09, bản 03/04/2026 | Đối chiếu trực tiếp Seller/Servicer Guide, Section 5303.3, “Income while on temporary leave” | Đối chiếu trực tiếp HUD Handbook 4000.1, mục II.A.4.c.xi(C), “Addressing Temporary Reduction in Income” | Dựa trên diễn giải của lender về Chương 4 VA Lender’s Handbook; chưa tìm được một mục cụ thể của VA công bố riêng cho temporary leave như Fannie Mae, Freddie Mac và FHA |
Ba chương trình Fannie Mae, Freddie Mac và FHA dùng chung một logic cốt lõi: quay lại trước first payment date thì dùng thu nhập bình thường, quay lại sau thì dùng thu nhập hiện tại cộng dự trữ thanh khoản dư ra, không vượt quá thu nhập bình thường. VA áp dụng cách tiếp cận tương tự trên thực tế cho vay, nhưng mỗi lender có thể diễn giải khác nhau vì chưa có một mục quy định công khai chi tiết tương đương. Vì vậy, với khoản vay VA, hãy luôn xác nhận trực tiếp chính sách cụ thể của lender trước khi lên kế hoạch.
Section 05
Giấy tờ cần chuẩn bị khi vay mortgage lúc đang nghỉ STD
- Thư của bạn xác nhận ý định quay lại làm việc và ngày dự kiến quay lại.
- Giấy tờ từ employer hoặc đơn vị quản lý leave xác nhận ngày quay lại và quyền quay lại. Fannie Mae chấp nhận cả bản in từ hệ thống của employer.
- Chứng từ STD: thư công nhận quyền lợi hoặc sao kê thanh toán, ghi rõ số tiền và thời hạn.
- Chứng từ thu nhập trước kỳ nghỉ: paystub, W-2 và các giấy tờ theo loại thu nhập.
- Sao kê tài khoản thanh khoản nếu cần bù thu nhập bằng dự trữ.
- Sẵn sàng cho VOE bằng lời với employer. Fannie Mae yêu cầu bước này.
Section 06
Những trường hợp không được tính là temporary leave
Furlough hoặc layoff, tức nghỉ bắt buộc do employer khởi xướng, không phải temporary leave, kể cả khi có ngày quay lại dự kiến. Fannie Mae xếp trường hợp này vào mục Unemployment Benefits Income (B3-3.4-17) riêng. Freddie Mac cũng nêu rõ các yêu cầu về thu nhập khi nghỉ tạm thời không áp dụng cho hành động do employer khởi xướng như furlough và layoff, bất kể có ngày dự kiến quay lại hay không.
Trường hợp employer không xác nhận quyền quay lại, hoặc bạn không có ý định quay lại, cũng không được tính là temporary leave.
Long-term disability (LTD) là một mục riêng, không còn là temporary leave. Fannie Mae có mục riêng cho LTD (B3-3.4-09), và việc nộp đơn hoặc nhận LTD được xét theo quy định thu nhập LTD, không phải cơ chế temporary leave mô tả trong bài này.
Người tự kinh doanh thường được xét theo quy định thu nhập tự doanh riêng, không áp dụng cơ chế temporary leave như trong bài.
6 mẹo tăng khả năng được duyệt
- Tính trước ngày closing và first payment date so với ngày dự kiến quay lại làm việc.
- Giữ dự trữ thanh khoản, vì đây là phần bù thu nhập khi bạn chưa quay lại kịp.
- Xin thư employer sớm. Giấy xác nhận quyền quay lại thường là điểm nghẽn hồ sơ.
- Không đổi việc hoặc nghỉ việc trong thời gian xét hồ sơ.
- Không mở thêm nợ mới trước closing.
- Báo loan officer ngay từ đầu để chọn chương trình phù hợp và tính trước các kịch bản DTI.
Section 07
Câu hỏi thường gặp
Đang nghỉ short-term disability có vay mortgage được không?
Có thể, nếu bạn còn việc làm, có quyền quay lại và đáp ứng điều kiện giấy tờ. Lender chọn thu nhập xét duyệt dựa trên ngày quay lại và thu nhập nghỉ bạn đang nhận.
Trợ cấp STD thấp hơn lương thì tính thế nào?
Nếu bạn quay lại sau first payment date, lender dùng mức thu nhập đang nhận, có thể bù bằng dự trữ thanh khoản, và tổng không vượt thu nhập bình thường.
Lender có được hỏi tôi có định nghỉ thai sản hoặc nghỉ bệnh trong tương lai không?
Theo Fannie Mae, lender không được hỏi borrower hiện không nghỉ về dự định nghỉ trong tương lai.
Nghỉ bao lâu thì hết được xem là “tạm thời”?
Selling Guide của Fannie Mae chỉ nói nghỉ tạm thời thường là ngắn hạn, không nêu con số cố định. Một số lender có mốc nội bộ riêng cho từng chương trình vay, nên hãy hỏi trực tiếp lender của bạn.
Có cần nộp paystub khi đang nghỉ không?
Yêu cầu giấy tờ có thể khác nhau tùy lender và thời điểm loan đóng so với ngày quay lại làm việc. Hãy xác nhận trực tiếp với loan officer của bạn.
Nên làm gì nếu đã nộp đơn long-term disability?
Nói với loan officer ngay. Trường hợp này thường được xét theo quy định LTD thay vì temporary leave.
Section 08
Muốn biết bạn đủ điều kiện vay không?
Mỗi hồ sơ nghỉ STD có ngày quay lại, mức trợ cấp và lượng dự trữ khác nhau. Đặt lịch rà soát miễn phí với loan officer để được tính sẵn các kịch bản thu nhập và DTI trước khi nộp hồ sơ.
Tuyên bố miễn trừ: Bài viết chỉ mang tính thông tin chung, không phải tư vấn tài chính hoặc pháp lý. Các con số trong mục “Ví dụ tính toán: tác động lên DTI” là giả định để minh họa. Quy định thay đổi theo chương trình, lender, bang và thời điểm. Vui lòng liên hệ loan officer có giấy phép để được đánh giá hồ sơ cụ thể.
Bạn đang tính chuyện mua nhà hoặc refinance? Hãy thử mortgage calculator của team Wonder Rates để ước tính khoản trả hàng tháng, rồi kết nối với Duc Pham và team Wonder Rates để được tư vấn chương trình vay phù hợp với hồ sơ của bạn.
- Assumable mortgage là gì? Cách tìm nhà có lãi suất cũ hấp dẫn
- Vừa Nhận RSU Hoặc Stock Option: Lender Tính Income Khi Vay Nhà Như Thế Nào?
Duc Pham, Mortgage Broker | NMLS# 844897,
Wonder Rates, Inc. | NMLS# 1518655 | DRE# 02047445 | DFPI# 60DBO-59134 |
Equal Housing Opportunity. Equal Housing Lender. |
Licensed in: AL, AZ, CA, CO, FL, GA, LA, MI, NC, OH, OK, OR, PA, SC, TX, VA, WA.




